Een USB-poort die niet meer reageert, een browser vol met tabbladen, een Windows-update die in een lus draait: we maken allemaal deze micro-blokkades mee die ongemerkt tijd opslokken. Wat betreft bedreigingen, de oplichting met valse technische ondersteuning neemt de laatste twee jaar toe, gericht op gebruikers die minder vertrouwd zijn met hun apparaat. Weten hoe te reageren op deze concrete situaties, dat is wat het gebruik van computers als een opgave scheidt van een beheerst gebruik.
Oplichting met valse technische ondersteuning: ze herkennen voordat je opneemt
We beginnen hiermee omdat het risico onmiddellijk is. Sinds 2023 melden de ANSSI en de nationale gendarmerie een duidelijke stijging van oplichting waarbij een vermeende technicus (die zich voordoet als Microsoft, Orange of een andere provider) je ertoe aanzet hem toegang op afstand tot je computer te geven. Het typische scenario: een fullscreen pop-up met een telefoonnummer, of een ongevraagd telefoontje.
Aanrader : Alles wat je moet weten om de postcodes van Toulouse en hun betekenis te begrijpen
Laat nooit een onbekende de controle over je pc op afstand overnemen. Als een waarschuwingsbericht je browser blokkeert, volstaat een eenvoudige herstart of de combinatie Alt + F4 om het venster te sluiten. Geen enkele softwareleverancier zal je contacteren om je te waarschuwen voor een virus.
Om een verdachte waarschuwing te verifiëren of een poging te melden, kun je de informatie over IT op Geekstinct raadplegen en vergelijken met de praktische fiches van cybermalveillance.gouv.fr. De reflex om te onthouden: ophangen, sluiten, zelf controleren.
Ook interessant : Alles wat u moet weten over de tarieven van de autotrein in Frankrijk: voordelen en werking
Windows-updates en stuurprogramma’s: wat echt vastloopt op het terrein
Op papier beheert Windows zijn updates zelf. In de praktijk komen we regelmatig een vastgelopen scherm tegen na een herstart, een apparaat dat niet meer wordt herkend of onvoldoende schijfruimte om de patch te installeren.
Ruimte vrijmaken voor de update
Windows heeft meerdere gigabytes vrije ruimte nodig om een grote update toe te passen. De ingebouwde tool “Schijfopruiming” (toegankelijk door zijn naam in de zoekbalk in te voeren) maakt het mogelijk om oude tijdelijke bestanden en eerdere versies van het systeem te verwijderen. Het legen van tijdelijke bestanden voor elke update voorkomt de meeste blokkades.
USB-stuurprogramma’s en hardnekkige apparaten
Een USB-poort die na een update stopt met werken, is vaak gerelateerd aan een verouderd of slecht hersteld stuurprogramma. In het Apparaatbeheer kun je de betreffende USB-controller verwijderen en vervolgens opnieuw opstarten: Windows installeert deze automatisch opnieuw met een compatibel stuurprogramma.
De ervaringen variëren op dit punt; sommige moederbordmodellen vereisen dat je het stuurprogramma rechtstreeks van de website van de fabrikant downloadt. Het controleren van het exacte model van het moederbord blijft de meest betrouwbare stap.
Basis digitale vaardigheden: wat het DigComp-kader concreet verandert
De Europese Commissie heeft het DigComp 2.2-raamwerk gepubliceerd, dat een basis van minimale digitale vaardigheden voor alle burgers definieert. Frankrijk stemt hiermee overeen via zijn nationale strategie voor inclusieve digitalisering, die het werk van digitale adviseurs van France Services aanstuurt.
Dit kader beperkt zich niet tot “weten hoe je een computer gebruikt”. Het dekt vijf operationele gebieden:
- Het beheer van je digitale identiteit (wachtwoorden, privacy-instellingen op sociale netwerken, sporen die online worden achtergelaten)
- De gedigitaliseerde administratieve procedures (belastingen, Ameli, CAF), die vereisen dat je tussen tabbladen kunt navigeren, een PDF kunt downloaden en deze kunt opslaan
- Basisbeveiliging: een phishing-e-mail herkennen, tweefactorauthenticatie op je gevoelige accounts inschakelen, je software updaten
- Verantwoord gebruik van persoonlijke gegevens, inclusief weten wat je toestaat wanneer je cookies accepteert of een applicatie installeert
Voor mensen die ver van de digitalisering staan, bieden de France Services-ruimtes gratis workshops aan, begeleid door adviseurs die op dit raamwerk zijn opgeleid. Je leert er concrete handelingen, geen theorie.
Je internetbrowser dagelijks optimaliseren
Een trage browser is niet per se de internetverbinding. Het is vaak een combinatie van nutteloze extensies, honderden geopende tabbladen en een cache die nooit is geleegd.
Extensies: houd alleen diegene die je elke week gebruikt
Elke actieve extensie verbruikt RAM-geheugen. Drie goed gekozen extensies zijn voldoende voor de meeste toepassingen: een advertentieblokker, een wachtwoordbeheerder en eventueel een screenshot-tool. De rest verzwart de browser zonder merkbare voordelen.
Tabbladen en RAM-geheugen
Op Google Chrome of Firefox gebruikt elk geopend tabblad RAM. Bij meer dan twintig wordt de vertraging merkbaar op de meeste configuraties. Twee reflexen helpen: gebruik de bladwijzers om de pagina’s op te slaan die je later wilt herlezen, en sluit de tabbladen zodra je een taak hebt voltooid.
Het cache van de browser eenmaal per maand legen lost de meeste problemen met traagheid of weergave op. De optie vind je in de instellingen, sectie “Privacy” of “Browsegegevens”.
Je gegevens back-uppen: de regel die iedereen kent maar die niemand toepast
We weten dat we moeten back-uppen. We doen het niet, tot de dag dat de harde schijf het begeeft of een ransomware alle bestanden versleutelt. De gids voor goede praktijken van de ANSSI, gepubliceerd in samenwerking met de CPME, plaatst regelmatige back-ups onder zijn prioritaire aanbevelingen voor particulieren en TPE/PME.
De eenvoudigste methode blijft de combinatie van een externe harde schijf (alleen aangesloten tijdens de back-up) en een versleutelde online opslagdienst. Een gedisconnecteerde kopie bewaren beschermt tegen ransomware, die ook de continu aangesloten schijven versleutelt.
Onder Windows automatiseert de tool “Bestandsgeschiedenis” de back-up naar een externe schijf. Onder macOS vervult Time Machine dezelfde rol. Het configureren van een van beide kost minder dan tien minuten en werkt daarna zonder tussenkomst.
Het gemeenschappelijke kenmerk van al deze handelingen (updates, back-ups, browseropruiming, waakzaamheid tegen oplichting) ligt in hun eenvoud. Geen van hen vereist geavanceerde technische vaardigheden. Wat het verschil maakt, is ze om te zetten in een gewoonte in plaats van te wachten op een storing om te reageren.